Yesu ne Sabuwar Dawuda

Shin ka taɓa zama a wurin nazarin Littafi Mai Tsarki ka yi mamakin zurfin fahimtar Littafi Mai Tsarki na jagoran rukunin? Ka yi tunanin yadda almajirai biyu da suka fidda rai suka ji sa’ad da suka haɗu da Yesu wanda ya tashi daga matattu a kan hanyar zuwa Emmaus. Luka ya gaya mana cewa “ya fara daga kan littattafan Musa da dukan na Annabawa, ya bayyana musu abubuwan da ke cikin dukan Littattafai game da kansa” (Luka 24:27). Ina iya zato kawai cewa yayin da suke saurara, sun yi hakan ne tare da ƙaruwar mamaki. Daga baya a wannan ranar, Yesu ya bayyana ga sauran almajiran kuma “ya buɗe musu hankali domin su fahimci Littattafai” (Luka 24:45). Sau da yawa na yi mamakin abin da waɗannan mutanen suka yi tunani sa’ad da Ubangijinsu da ya tashi daga matattu ya sa suka fahimci a karon farko cewa dukan Littafi Mai Tsarki game da shi ne. Ina tsammanin wataƙila duka sun zauna cikin mamaki yayin da Yesu yake yi musu bayani dalla-dalla na shaidar abin da Musa, da Annabawa, da Zabura suka koyar game da shi (Luka 24:44).

Akwai, shakka babu, nassosi a cikin Tsohon Alkawari da suke nuni a fili kuma cikin ban al’ajabi zuwa ga Yesu (duba Isha. 53). Amma lokacin da Yesu ya gaya wa almajiransa cewa “dukan nassosi” suna magana game da shi, mene ne yake nufi?

Nazarin Misalai da Cikarsu a cikin Littafi Mai Tsarki

Shin ka taɓa cin karo da kalmar nan typology? Manzo Bulus ya yi amfani da wannan kalmar don bayyana dangantakar Yesu da mutumin Allah na farko, Adamu. Ya kira Adamu “alama ta wanda [Yesu] yake zuwa” (Rom. 5:14). “Alama” (type) ita ce tsari, ko misali. Adamu ɗa ne kuma bawan Allah da aka halitta (Luka 3:38). Yesu kuma Ɗa ne kuma Bawan Allah mai biyayya wanda ba a halitta ba. Adamu ya gaza ƙwarai, amma Yesu ya yi nasara cikin ɗaukaka.

Babu inda aka bayyana Sarki Dawuda a matsayin “irin wanda zai zo” kamar yadda aka bayyana Adamu. Duk da haka, idan aka karanta Nassin yadda yake, wato labarin ceton Allah da yake bayyana sannu a hankali, za mu iya ganin cewa Sabon Alkawari ya nuna Yesu a matsayin “sabon Dawuda” ta hanyar taya-da-irin, Sarkin da ya zo ya kuma cika dukan adalci. Bari in bayyana a takaice.

A cikin 2 Samuila 23:1, Dauda ya gaya mana cewa shi ne “shafaffe na Allah na Yakubu” (an jaddada wannan). A cikin Tsohon Alkawari, Allah ya shafa nau’o’in muhimman mutane guda uku don su yi masa hidima da kuma mutanensa: annabawa, firistoci, da sarakuna. An shafa annabawa don su faɗi Maganar Allah. An shafa firistoci don su miƙa hadayu ga Allah a madadin mutane kuma su yi musu ceton addu’a. An shafa sarakuna don su jagoranci kuma su mallaki mutanen Allah bisa ga Maganarsa.

Waɗannan ofisoshi guda uku sun haɗu a cikin Sarki Dauda. Dauda ya kasance “shafaffen Ubangiji,” amma babban abin baƙin ciki shi ne Dauda ya gaza a matsayinsa na shafaffen Ubangiji. Ya yi zunubi, kamar yadda dukan annabawa, firistoci, da sarakuna suka yi. Shi ba Wanda Allah ya yi alkawari zai murƙushe kan macijin ba ne kuma ya kawo ceto ga duniyar Allah mai zunubi (Far. 3:15).

Yesu a matsayin Annabi, Firist, da Sarki

Wannan shi ne bayanan da zai taimake mu mu ga Yesu a matsayin “sabon Dawuda kuma mafi girma.” Yesu shi ne Annabi shafaffe wanda ba wai kawai ya faɗi Maganar Allah da aminci ba, har ma shi kansa Maganar Allah ce da ta zama mutum (Yohanna 1:1–18; Ibr. 1:1–4). Yesu shi ne cikakken Firist shafaffe wanda bai zo don ya miƙa hadayu ba, sai dai domin ya zama hadayar da za ta magance zunubin da ke raba mu da Allah sarai, gaba ɗaya, kuma har abada (duba wasiƙar zuwa ga Ibraniyawa). Yesu kuma shi ne Sarki shafaffe wanda yake mulki kuma yake yi wa mutanensa jagora da cikakken hikima, alheri, da iko, yana kāre mu daga dukan maƙiyanmu.

Wannan shi ne dalilin da ya sa ake kiran Yesu Kristi, Almasihu, Shafaffe. Abin da Sarki Dauda ya kasance a matsayin samfuri mai raunuka sosai, Yesu ya kasance a cikakkiyar kamala. A dukan su, Sabon Alkawari ya nuna Yesu a matsayin Annabi, Firist, da Sarki mafi girma fiye da Dauda, kamar yadda ya kasance Bawan-Ɗa mafi girma fiye da Adamu.

Nuni Daga Dauwuda Zuwa Ga Yesu

Wasu daga cikin ubanin ikilisiya na farko sun yi amfani da misali ko alama ta hanyar zato a wasu lokuta, amma wannan ba dalili ba ne na yin watsi da tsare-tsare a cikin Maganar Allah waɗanda aka nufa don su nuna mana Yesu. Yesu ne kaɗai wanda Allah ya taɓa cewa game da shi, “Wannan shi ne Ɗana ƙaunatacce; ku saurara masa” (Markus 9:7; duba kuma Mat. 3:17; 17:5; Luka 9:35).

Ayoyi goma sha bakwai a cikin Sabon Alkawari sun bayyana Yesu a matsayin “ɗan Dauda.” Waɗannan kalmomi ba sa fara nanata asalinsa na jiki daga zuriyar Dauda (ko da yake hakan gaskiya ne); a maimakon haka, taken Almasihu ne. A cikin takaddama da Farisiyawa, Yesu ya yi musu wannan tambayar: Ta yaya Almasihu zai zama ɗan Dauda alhali Dauda da kansa ya kira shi Ubangiji? (Markus 12:35–37; Zabura 110:1). Yesu ya fahimci cewa Dauda ya yi nuni ne ga wanda ya wuce shi, wato Shi kansa. Wannan shi ne dalilin da ya sa dole ne mu koyi karanta Nassosi ta fuskar Ubangiji Yesu Kristi. Dukkansu game da shi ne.¹

1. Idan kuna son bincika misalai ko alamu na Littafi Mai Tsarki cikin zurfi, musamman yadda Littafi Mai Tsarki yake gabatar da Yesu a matsayin sabon Dawuda ta hanyar taya-da-irin, ku karanta littafin Jonathan Edwards mai suna The Types of the Messiah (wanda aka buga kwanan nan a matsayin littafi mai shafuka 108, wanda aka ciro daga cikin ayyukansa wato Works).

An fara wallafa wannan talifi ne a shafin Blog na Ministirin Ligonier. [Blog ɗin Ministirin Ligonier]